Làm chủ “tọa độ trí tuệ”: Từ khoang máy hiện đại đến khát vọng vươn xa

“Trái tim” logic nơi hầm máy hiện đại
Rời khỏi cầu cảng rực rỡ cờ hoa của ngày ra quân huấn luyện, tôi lách mình qua cửa sập để tiến vào khoang máy. Trái ngược với những hình dung cũ kỹ về sự ngột ngạt hay dầu mỡ, một không gian khoa học, ngăn nắp và đầy tính logic mở ra trước mắt. Hệ thống thông gió hiện đại đang bền bỉ điều tiết luồng không khí thông thoáng, làm dịu đi sức nóng từ những khối động cơ hàng nghìn mã lực. Dưới ánh đèn sáng rực, tôi bắt gặp những gương mặt sĩ quan, chiến sĩ kíp máy đang tập trung cao độ bên những bảng điều khiển điện tử thông minh. Ở đây, sự tinh thông nghiệp vụ không chỉ thể hiện qua bàn tay sạm dầu mỡ, mà kết tinh ở khả năng kiểm soát hàng nghìn thông số kỹ thuật qua màn hình số với sự chuẩn xác tuyệt đối.
Tôi chợt nhận ra, “tọa độ trí tuệ” ở khoang máy chính là sự làm chủ hoàn toàn công nghệ để bảo vệ khối tài sản nghìn tỷ của quốc gia. Giống như Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân đội lần thứ XII đã xác định rõ nhiệm vụ: “Đẩy mạnh ứng dụng thành tựu khoa học – công nghệ trong lĩnh vực quân sự; nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu” đang hiển hiện tại nơi đây. Tại đơn vị huấn luyện giỏi này, tinh thần ấy được cụ thể hóa bằng những sáng kiến cải tiến mô phỏng hệ thống súng pháo, tên lửa mà tôi vừa tham quan trong buổi ra quân huấn luyện. Việc anh em kíp máy dám thay đổi những thói quen vận hành thủ công bằng các phương pháp quản lý số hóa chính là biểu hiện sinh động nhất của văn hóa “dám nghĩ, dám đổi mới sáng tạo”. Chính sự ngăn nắp và logic trong hầm máy hiện đại đã dạy cho người thầy lý luận một bài học sâu sắc: Bản lĩnh “7 dám” của người lính biển hôm nay phải đi đôi với tri thức và tác phong chính quy, hiện đại.
“Mắt biển” đêm trường và bản lĩnh trên đài chỉ huy
Rời khoang máy rền vang nhịp thở công nghiệp, tôi trở lại đài chỉ huy khi màn đêm đã ôm trọn vùng biển Năm Căn. Trái ngược với sự sôi động bên dưới, đài chỉ huy đêm trực là một không gian của sự tĩnh lặng đầy bản lĩnh. Chỉ có ánh sáng xanh huyền ảo từ những màn hình radar đối hải rực sáng như những “mắt biển” không bao giờ ngủ, quét từng dải quét kiên định để canh giữ chủ quyền. Tại đây, tôi bắt gặp chân dung của văn hóa “dám đương đầu với khó khăn, thử thách” ở một góc độ hoàn toàn khác: sự tỉnh táo và cái đầu lạnh của người trực đài tàu.
Trong không gian yên tĩnh ấy, mỗi mục tiêu hiện lên trên màn hình là một bài toán hỏa tốc về bản lĩnh và trí tuệ. Tôi lặng lẽ quan sát một sĩ quan trẻ đang tập trung cao độ phân tích dữ liệu radar; từng hướng đi, vận tốc của các mục tiêu được xử lý chính xác và báo cáo dứt khoát. Đó chính là sự thực hành sinh động tinh thần “dám chịu trách nhiệm” trước mỗi hướng lái của con tàu. Ở một đơn vị huấn luyện giỏi của Bộ, sự hiệp đồng giữa “bộ não” đài chỉ huy và “trái tim” khoang máy không dựa trên mệnh lệnh thô cứng, mà bắt nguồn từ niềm tin tuyệt đối vào trình độ chuyên môn của đồng đội.
Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân chủng Hải quân lần thứ XIV đã khẳng định yêu cầu: “Nâng cao năng lực làm chủ vũ khí trang bị kỹ thuật công nghệ cao; lấy kết quả huấn luyện thực chiến làm thước đo bản lĩnh và năng lực lãnh đạo” để đơn vị hướng tới. Nhìn cách anh em kíp trực phối hợp nhịp nhàng, tôi hiểu rằng văn hóa “7 dám” ở Năm Căn không ồn ào mà kết tinh thành sự điềm tĩnh lạ kỳ. Sự thấu cảm kíp tàu – nơi mỗi người đều dám dấn thân vì nhiệm vụ chung – chính là sức mạnh cốt lõi để con tàu Hải quân luôn giữ vững đường biên chủ quyền giữa đêm trường trực chiến vì sự vẹn toàn “Làm điểm tựa cho ngư dân vươn khơi, bám biển”.

Khi niềm tin hóa thành sức mạnh bứt phá
Đứng trên đài chỉ huy, lắng nghe nhịp máy nổ đều đặn, tin cậy từ phía dưới truyền lên qua hệ thống thông thoại, tôi bắt gặp cái gật đầu mãn nguyện của người chỉ huy tàu. Đó không chỉ là sự hài lòng về các thông số kỹ thuật chuẩn xác, mà là sự tin tưởng tuyệt đối vào bản lĩnh làm chủ khí tài của những đồng đội đang thầm lặng nơi khoang máy. Sự kết nối đồng điệu tâm trí ấy chính là sợi dây vô hình thắt chặt văn hóa “7 dám” thành một khối thống nhất. Đặc biệt, trong không khí hừng hực của tuần đầu ra quân huấn luyện, khi toàn Quân chủng đang hướng tới kỷ niệm các ngày lễ lớn và đón nhận danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ ba, tinh thần “7 dám” tại Năm Căn càng trở nên thiêng liêng và thôi thúc hơn bao giờ hết.
Khép lại ca trực đêm, khi những “mắt biển” vẫn kiên định quét qua đại dương, trong tôi trào dâng một niềm tin mãnh liệt vào thế hệ sĩ quan Hải quân 4.0. Hóa ra, lý luận về sự “thống nhất biện chứng” mà tôi vẫn thường giảng dạy, nay đã hiện hữu sống động qua sự hiệp đồng giữa những con người bằng xương bằng thịt. Phần thưởng cao quý của Đảng và Nhà nước trao tặng Quân chủng chính là sự ghi nhận cho những bứt phá, dám dấn thân của bao thế hệ người lính biển. Bình minh đang lên trên bãi bồi Năm Căn, mang theo khát vọng của một thế hệ sĩ quan mới – những người đang làm chủ “tọa độ trí tuệ” bằng tri thức và lòng quả cảm, sẵn sàng đưa con tàu bẻ lái vượt qua mọi giông bão để bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Kỳ 1: Đi tìm thực tiễn – khi lý luận “bén rễ” dưới Quân kỳ quyết thắng
Kỳ 3: Bản lĩnh trước hồi kẻng lệnh: Khi “7 dám” là mệnh lệnh thực chiến