“Dấu ấn vàng son” – Đưa những mảnh ghép văn hóa Việt Nam thế kỷ X đến gần công chúng

Đưa lịch sử đến gần công chúng bằng ngôn ngữ điện ảnh
Thực hiện chủ trương phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, đồng thời phát huy vai trò của TP. Hồ Chí Minh – Thành phố Sáng tạo trong lĩnh vực Điện ảnh được UNESCO công nhận, Sở Văn hóa và Thể thao TP. Hồ Chí Minh phối hợp với Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) và Công ty BHD tổ chức chuỗi hoạt động Văn hóa – Điện ảnh “Dấu ấn vàng son – Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam – Thế kỷ X”, gắn với bộ phim “Hộ Linh Tráng Sĩ – Bí ẩn mộ Vua Đinh”.
Mở đầu chuỗi hoạt động là triển lãm “Dấu ấn vàng son – Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam – Thế kỷ X”, diễn ra từ ngày 5 đến hết ngày 10/9 tại Công viên Chi Lăng, TP. Hồ Chí Minh.
Triển lãm giới thiệu đến người dân và du khách hệ thống hình ảnh, tư liệu, mỹ thuật và các sản phẩm phục dựng liên quan đến văn hóa Việt Nam thế kỷ X. Thông qua hình thức triển lãm ngoài trời tại khu vực trung tâm thành phố, các giá trị lịch sử được đưa đến gần hơn với công chúng theo cách trực quan, sinh động.
Đáng chú ý, nhiều chất liệu được nghiên cứu, phục dựng phục vụ quá trình xây dựng thế giới nghệ thuật của bộ phim “Hộ Linh Tráng Sĩ – Bí ẩn mộ Vua Đinh” như cổ phục, binh khí, mỹ thuật và các yếu tố văn hóa thời Đinh được giới thiệu trong không gian triển lãm.
Không chỉ giới thiệu những sản phẩm hoàn thiện, triển lãm còn góp phần giúp công chúng hình dung quá trình nghiên cứu, phục dựng và sáng tạo phía sau một tác phẩm điện ảnh lấy cảm hứng từ lịch sử.
Kết nối di sản với điện ảnh và du lịch
Trọng tâm của chuỗi hoạt động là tọa đàm chuyên đề “Phát triển Công nghiệp Văn hóa và Điện ảnh gắn với Du lịch và Bảo tồn Di sản – Thực tiễn từ phim Hộ Linh Tráng Sĩ và cơ hội phát triển của TP. Hồ Chí Minh – Thành phố sáng tạo Điện ảnh được UNESCO công nhận”, dự kiến diễn ra sáng 9/9 tại Nhà hát Thành phố Hồ Chí Minh.
Tọa đàm được tổ chức thành hai phiên thảo luận chuyên sâu, tập trung vào việc kết nối di sản với điện ảnh dưới góc độ sáng tạo nghệ thuật và định hướng chính sách phát triển bền vững.
Phiên 1 với chủ đề “Phát triển điện ảnh gắn với bảo tồn di sản: Chia sẻ từ thực tiễn sản xuất phim điện ảnh Hộ Linh Tráng Sĩ” sẽ tập trung vào kinh nghiệm nghiên cứu, phục dựng và đưa các yếu tố lịch sử thế kỷ X vào tác phẩm điện ảnh.
Các nhà nghiên cứu lịch sử, thiết kế mỹ thuật và đội ngũ làm phim sẽ trao đổi về phương pháp hợp tác liên ngành nhằm bảo đảm tính xác thực của tư liệu lịch sử, đồng thời tạo không gian sáng tạo phù hợp với ngôn ngữ điện ảnh đương đại.
Từ cổ phục, binh khí đến mỹ thuật và các yếu tố đời sống, những chất liệu văn hóa được nghiên cứu và phục dựng không chỉ góp phần tạo dựng bối cảnh cho bộ phim mà còn trở thành cầu nối giúp khán giả tiếp cận lịch sử bằng hình ảnh và cảm xúc.

Khai thác chất liệu văn hóa bản địa trong điện ảnh
Tiếp nối phiên thảo luận đầu tiên, Phiên 2 có chủ đề “Cơ hội để đưa văn hóa và di sản bản địa vào các tác phẩm điện ảnh của TP. Hồ Chí Minh – Thành phố sáng tạo điện ảnh UNESCO”, do Tiến sĩ Nguyễn Thị Hậu, Tổng Thư ký Hội Khoa học Lịch sử TP. Hồ Chí Minh, dẫn dắt.
Nội dung phiên thảo luận tập trung vào việc khai thác chất liệu mỹ thuật, trang phục và văn hóa truyền thống Nam Bộ trong điện ảnh; cơ chế, chính sách phát triển ngành điện ảnh; cũng như khả năng kết nối điện ảnh với du lịch và bảo tồn di sản.
Tham gia trao đổi có Nhà thiết kế Sĩ Hoàng; NSND Thanh Thúy, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP. Hồ Chí Minh; đại diện UNESCO tại Việt Nam cùng các chuyên gia trong lĩnh vực lịch sử, văn hóa và điện ảnh.
Từ những góc nhìn khác nhau, tọa đàm hướng tới việc tìm kiếm giải pháp để các giá trị văn hóa bản địa trở thành nguồn chất liệu sáng tạo cho điện ảnh, đồng thời hình thành chuỗi giá trị gắn kết giữa Điện ảnh – Di sản – Du lịch.

Truyền cảm hứng lịch sử đến thế hệ trẻ
Cũng trong sáng 9/9, tại Nhà hát Thành phố Hồ Chí Minh sẽ diễn ra chương trình “Giao lưu trực tiếp giữa đoàn làm phim Hộ Linh Tráng Sĩ và học sinh, sinh viên”.
Thông qua các trích đoạn, tư liệu và câu chuyện phía sau quá trình sản xuất bộ phim, học sinh, sinh viên sẽ có cơ hội tìm hiểu cách một tác phẩm điện ảnh được hình thành từ quá trình nghiên cứu lịch sử và phục dựng văn hóa.
Đặc biệt, việc được trực tiếp giao lưu với các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ và thành viên ê-kíp làm phim giúp thế hệ trẻ có thêm góc nhìn về mối quan hệ giữa lịch sử, văn hóa và nghệ thuật sáng tạo.
Hoạt động cũng góp phần đưa kiến thức lịch sử từ giảng đường đến gần hơn với thực tiễn, khơi dậy tình yêu lịch sử, niềm tự hào về văn hóa dân tộc và mở rộng cơ hội tiếp cận các lĩnh vực nghề nghiệp thuộc ngành công nghiệp sáng tạo.
Mở rộng không gian phát triển công nghiệp văn hóa
“Dấu ấn vàng son – Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam – Thế kỷ X” không chỉ là hoạt động giới thiệu các giá trị lịch sử, văn hóa mà còn cho thấy tiềm năng kết nối giữa di sản với điện ảnh và du lịch.
Từ quá trình nghiên cứu lịch sử, các chất liệu văn hóa được chuyển hóa thành hình ảnh điện ảnh; từ điện ảnh, những giá trị đó tiếp tục được đưa đến công chúng thông qua triển lãm, tọa đàm và các hoạt động giao lưu.
Cách tiếp cận này góp phần mở rộng không gian sáng tạo cho các giá trị di sản, đồng thời tạo thêm cơ hội để văn hóa trở thành nguồn lực phục vụ phát triển công nghiệp văn hóa và du lịch.
Đối với TP. Hồ Chí Minh – Thành phố Sáng tạo trong lĩnh vực Điện ảnh của UNESCO, việc tăng cường kết nối giữa điện ảnh, di sản, du lịch và các lĩnh vực sáng tạo được kỳ vọng góp phần hình thành hệ sinh thái văn hóa năng động, trong đó các giá trị truyền thống được bảo tồn nhưng đồng thời được làm mới bằng những phương thức phù hợp với đời sống đương đại.
Chuỗi hoạt động “Dấu ấn vàng son – Những mảnh ghép văn hóa Việt Nam – Thế kỷ X” vì vậy không chỉ kể câu chuyện về một giai đoạn lịch sử, mà còn gợi mở cách đưa lịch sử và di sản đến gần hơn với công chúng bằng ngôn ngữ của điện ảnh và nghệ thuật đương đại.